Als ULO-jongetje, meer dan een halve eeuw terug, ben ik er vaak langs gefietst – de kerk van Loppersum. Nooit de moeite genomen er eens binnen te kijken, omdat kerken, nou ja, ik had toen niets met kerken. Bovendien was ik net uit de oorlog met christenen gekomen en vond dat ik geen aandacht aan enig geloof meer zou moeten schenken. Immers, de kerken waren daar symbolen van. Negéren die handel! Later ben ik daar wat anders over gaan denken. Niet omdat ik het geloof ben gaan omhelzen, integendeel, neen, de kerk puur als gebouw, dàt interesseerde me, uit meerdere oogpunten. Die Petrus en Paulus kerk van Loppersum heeft lang op mij moeten wachten voordat zij mij in zich vermocht toe te laten, maar gisteren, zaterdag, was het dan eindelijk zover. Wat was er dan aan de hand? Welnu, eerst even over de Karmelieten: Een katholieke kloosterorde, een ascetische bedelorde, die bijna z’n ondergang mocht beleven tijdens de periode van de Franse Revolutie. De Franse staat, in de gedaante van Napoleon, ging zich tegen gelovigen afzetten en vond dat ook die karmelieten uitgeroeid moesten worden. U ziet maar weer, zo’n geval van een staat die niet deugde (en nog steeds niet deugt)!
De Franse componist Francis Poulenc heeft over die gewelddadige geloofsonderdrukking een opera geschreven (grappig: première in 1957 -uitgerekend dat jaar dat ik op de Lopster ‘Openbare ULO’ zat), en de laatste acte daarvan werd, in het Frans, uitgevoerd in de Lopster kerk: Even op zaterdagmiddag naar de opera en gelijktijdig de kerk vanbinnen zien. Nee, niks autowassen…..
Poulenc ging ver in die opera, getiteld ‘Dialogues des Carmélites’; hij liet op het eind één voor één alle karmelietessen van het klooster even kennis maken met de guillotine. Dood, allemaal dood! En, o, wat werd dat mooi bezongen! Daarenboven, ik hou daarvan; het pal naast elkaar zetten van het godsgruwelijke enerzijds en het pure esthetische anderzijds. Het gruwelijke van de dood en het esthetische van de prachtige stemmen van een negental solistes, begeleid door (Victoria Dmitrieva) op piano en een koor dat bestond uit een aantal studenten van het Prins Claus Conservatorium te Groningen.
En dat Frans jongens en meisjes, wat een heerlijk klinkende taal om in te zingen. Frans, waar ik overigens nauwelijks iets van verstond, ondanks de 10 op mijn ULO-Frans toentertijd. De Lopster kerk zal voor mij vanaf gister altijd verbonden zijn met Poulenc…..